Ο Ντόναλντ Τραμπ μετέθεσε την "Ημέρα της Απελευθέρωσης" κατά μία μέρα, από την 1η Απριλίου στη 2η, για να μην θεωρηθεί πρωταπριλιάτικο αστείο. Η απόφασή του αυτή έχει παγκόσμια σημασία, καθώς σχετίζεται με τις αναμενόμενες ανακοινώσεις του για νέους δασμούς, που προκαλούν ανησυχία διεθνώς.
Είναι εντυπωσιακό πόσα λίγα είναι γνωστά για τα σχέδια που θα παρουσιαστούν αργότερα σήμερα στον Κήπο των Ρόδων του Λευκού Οίκου. Χαρακτηριστικό είναι πως ο πρόεδρος δεν έκανε καμία δημόσια εμφάνιση χθες, ενώ εκείνος και οι σύμβουλοί του παρέμειναν κλεισμένοι στη Δυτική Πτέρυγα, προετοιμάζοντας τις λεπτομέρειες των δασμών.
Οι προτεινόμενοι δασμοί από τον Ντόναλντ Τραμπ ενδέχεται να σηματοδοτήσουν μια ιστορική στροφή στις διεθνείς εμπορικές σχέσεις, με πιθανές επιπτώσεις που εκτείνονται πολύ πέρα από τα σύνορα των Ηνωμένων Πολιτειών.
Καθώς οι αγορές και οι παγκόσμιες κυβερνήσεις αναμένουν τις ανακοινώσεις του προέδρου των ΗΠΑ, ο προβληματισμός γύρω από το ενδεχόμενο εφαρμογής αμοιβαίων (αντίμετρων) δασμών εντείνεται. Οι επιπτώσεις αυτών των μέτρων, εφόσον υλοποιηθούν, θα μπορούσαν να αναδιαμορφώσουν το τοπίο του παγκόσμιου εμπορίου.
Σύμφωνα με πηγή κοντά στον Λευκό Οίκο, οι δασμοί που σχεδιάζει ο Ντόναλντ Τραμπ δεν θα είναι ενιαίοι, αλλά θα διαφέρουν ανάλογα με τη χώρα και τον κλάδο. Η τοποθέτηση κάθε χώρας ή βιομηχανίας σε διαφορετική «ζώνη δασμών» θα βασιστεί στο πώς η αμερικανική κυβέρνηση αντιλαμβάνεται τα εμπόδια πρόσβασης στις αγορές τους.
Αναλυτές εκτιμούν πως ο ορισμός του τι συνιστά «δασμό» μπορεί να είναι ευέλικτος. Για παράδειγμα, ο ΦΠΑ 20% του Ηνωμένου Βασιλείου ενδέχεται να θεωρηθεί από τον Λευκό Οίκο ως έμμεσος δασμός.
Διαβάστε επίσης: Ο Λευκός Οίκος διαψεύδει τα περί αποχώρησης Μασκ από την κυβέρνηση
Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει πλαισιωθεί από συμβούλους που συμμερίζονται την πεποίθησή του ότι οι ευρείες εμπορικές επιβαρύνσεις (δασμοί) θα βοηθήσουν να "ξαναγίνει η Αμερική πλούσια". Οι λεγόμενοι δασμοί της "Ημέρας της Απελευθέρωσης" παρουσιάζονται ως μέτρο για την αποκατάσταση της ψυχής των ΗΠΑ και την έναρξη μιας "χρυσής εποχής" ευημερίας.
Βασικά πρόσωπα πίσω από αυτά τα σχέδια είναι:
Πίτερ Ναβάρο, επικεφαλής εμπορικός σύμβουλος, υπέρμαχος σκληρών μέτρων κατά της Κίνας από την πρώτη θητεία του Τραμπ. Έχει χαρακτηριστεί ως "οργουελικός" για την απόρριψη παραδεκτών οικονομικών θεωριών.
Χάουαρντ Λάτνικ, υπουργός Εμπορίου και δισεκατομμυριούχος, πρώην Δημοκρατικός, που υποστηρίζει πως οι δασμοί είναι το "σημαντικότερο μέτρο στην ιστορία της Αμερικής".
Σκοτ Μπέσεντ, υπουργός Οικονομικών, επίσης δισεκατομμυριούχος, που θεωρεί ότι το παγκόσμιο εμπορικό σύστημα έχει αποτύχει και χρειάζεται ριζική αλλαγή με τη βοήθεια δασμών.
Τζέιμισον Γκριρ, εκπρόσωπος εμπορίου, μαθητής του πρώην επικεφαλής Ρόμπερτ Λάιτχαϊζερ, ο οποίος θεωρείται ο πραγματικός αρχιτέκτονας της σημερινής ανακοίνωσης.
Αντιδράσεις από το εσωτερικό
Η πρόθεση του Τραμπ να «αντιγράψει» τα μέτρα άλλων χωρών έναντι των αμερικανικών προϊόντων έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις στο εσωτερικό. Ο επικεφαλής της μειοψηφίας στη Βουλή, Χακίμ Τζέφρις, καταφέρθηκε εναντίον των δασμών, δηλώνοντας: «Η Αμερική είναι ήδη υπερβολικά ακριβή. Οι δασμοί Τραμπ θα επιβαρύνουν περαιτέρω τον μέσο πολίτη».
Από την πλευρά του, ο γερουσιαστής των Δημοκρατικών Πίτερ Γουέλτς χαρακτήρισε την προσέγγιση Τραμπ ως «υπέρβαση εξουσίας» και «νόμιμη εκτροπή», ενώ επεσήμανε πως το Κογκρέσο έχει εγκαταλείψει τον ρυθμιστικό του ρόλο σε θέματα εμπορικής πολιτικής.
Καθώς η παγκόσμια κοινότητα περιμένει την επίσημη τοποθέτηση του Τραμπ, η ανησυχία για τις μελλοντικές ισορροπίες στην παγκόσμια αγορά εντείνεται. Μια τέτοια πολιτική στροφή, όπως επισημαίνουν αναλυτές, δεν είναι απλώς μια προεκλογική τακτική, αλλά θα μπορούσε να προκαλέσει βαθιές και μακροπρόθεσμες αλλαγές στις εμπορικές σχέσεις των εθνών.