Το Κέντρο Γεωστρατηγικών Μελετών της Σερβίας διοργάνωσε στις 26 Μαρτίου 2025 ένα συνέδριο στο Βελιγράδι, στο οποίο διατυπώθηκαν σφοδρές κατηγορίες κατά του Οικουμενικού Πατριάρχη.

Σύμφωνα με την τουρκική εθνικιστική εφημερίδα "Αϊντινλίκ", ο κ. Βαρθολομαίος χαρακτηρίστηκε «όργανο της πολιτικής των ΗΠΑ» και «κληρικός που διεξάγει ανατρεπτικές δραστηριότητες στους κόλπους της Εκκλησίας».

Συμμετοχές με σαφή ρωσικό προσανατολισμό

Το συνέδριο προσέλκυσε κληρικούς και ακαδημαϊκούς με σαφή σύνδεση με τη ρωσική εκκλησιαστική και γεωπολιτική σφαίρα. Μεταξύ των συμμετεχόντων ήταν ο Μητροπολίτης Ζαπορόζιε και Μελιτουπόλεως Λουκάς της Ουκρανικής Ορθόδοξης Εκκλησίας (που πρόσκειται στο Πατριαρχείο Μόσχας), η Dragana Trifkovic, Γενική Διευθύντρια του Κέντρου Γεωστρατηγικών Μελετών της Σερβίας, καθώς και εκπρόσωποι των Ορθόδοξων Εκκλησιών της Μολδαβίας και της Σερβίας.

Οι ομιλητές έκαναν λόγο για δήθεν "διασπαστικό ρόλο" του Πατριάρχη Βαρθολομαίου στην Ορθόδοξη Εκκλησία προς το συμφέρον των ΗΠΑ, τονίζοντας ότι «ο Πατριάρχης απειλεί την ενότητα της Ορθοδοξίας καθώς και την αναγκαιότητα λήψης ολοκληρωμένων μέτρων κατά των μονομερών αποφάσεων του Πατριαρχείου του Φαναρίου».

Η ουκρανική αυτοκεφαλία στο επίκεντρο των επικρίσεων

Το 2019, το Οικουμενικό Πατριαρχείο παραχώρησε την Αυτοκεφαλία στην Ουκρανική Εκκλησία, προκαλώντας σφοδρές αντιδράσεις από το Πατριαρχείο Μόσχας. Ο Μητροπολίτης Ζαπορόζιε ανέφερε χαρακτηριστικά:

«Δεν νοούνται τέτοιες πράξεις στο εκκλησιαστικό δίκαιο. Η επιθυμία του Ρωμαίικου Πατριαρχείου του Φαναρίου να έχει δικαιώματα και προνόμια προϋπήρχε και παλαιότερα, αλλά σήμερα εκφράζεται κατά τρόπο ριζοσπαστικό. Έχουν φτάσει στο σημείο να επιμένουν κάποιοι ότι ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος δεν πρέπει να αποκαλείται "πρώτος μεταξύ ίσων" αλλά "πρώτος άνευ ίσων", κάτι που δεν έχει καμία βάση ούτε στο κανονικό δίκαιο ούτε στην εκκλησιαστική παράδοση».

Σκιές ιστορικής παρέμβασης των ΗΠΑ

Η Dragana Trifkovic υποστήριξε ότι το Οικουμενικό Πατριαρχείο λειτουργεί υπό τον έλεγχο της CIA, αναφέροντας αποχαρακτηρισμένο έγγραφο του 1948.

«Ο Πατριάρχης Μάξιμος Ε’ αναγκάστηκε να παραιτηθεί με την έγκριση του προέδρου των ΗΠΑ Τρούμαν και στη θέση του να εκλεγεί πατριάρχης ο Αθηναγόρας. Το γεγονός αυτό εξομάλυνε τις σχέσεις μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας κατευθύνοντας την εχθρότητα προς τη Μόσχα στο όνομα του αγώνα κατά του κομμουνισμού».

Αντιδράσεις από τη Μολδαβία και τη Σερβία

Ο πατέρας Julian Race της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Μολδαβίας προειδοποίησε για τις συνέπειες των ενεργειών του Πατριαρχείου:

«Το Πατριαρχείο της Ρουμανίας εντείνει την επέκτασή του στη Μολδαβία. Αυτή η διαδικασία θα μπορούσε όχι μόνο να οδηγήσει σε διάσπαση της ενότητας μεταξύ της Ρωσικής Ορθόδοξης Εκκλησίας και της Ρουμανικής Ορθόδοξης Εκκλησίας, αλλά θα μπορούσε επίσης να προκαλέσει την Εκκλησία του Βουκουρεστίου να επεκτείνει το εύρος της παρέμβασής της στις υποθέσεις άλλων τοπικών εκκλησιών».

Κατηγορίες για πολιτικοποίηση της Ορθοδοξίας

Ο ιερέας Νικόλαος Σίμιτς της Σερβικής Ορθόδοξης Εκκλησίας δήλωσε:

«Ο Βαρθολομαίος πολιτικοποίησε την Ορθοδοξία καθώς είναι άνθρωπος του Πενταγώνου».

Αναφέρθηκε επίσης στη Σύνοδο της Κρήτης το 2026, υποστηρίζοντας ότι «χρηματοδοτήθηκε από τις ΗΠΑ».

Διαδηλώσεις στη Γεωργία

Παράλληλα, έγιναν και διαδηλώσεις κατά του Βαρθολομαίου στη Γεωργία.

Γεωργιανοί πολίτες που διαμαρτύρονται κατά του Βαρθολομαίου μπροστά από την Πρεσβεία της Τουρκίας, στην πρωτεύουσα Τιφλίδα, δηλώνουν: "Ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος απειλεί όλους τους Ορθόδοξους και τη Γεωργία. Ο Βαρθολομαίος είναι μέρος του λεγόμενου βαθέως κράτους και εκτελεί την πολιτική των ΗΠΑ».